Co kantor przyjmie bez problemu
Banknoty bieżącej emisji w normalnym stanie zużycia (lekko pomięte, z drobnymi zagięciami) są przyjmowane standardowo. Liczy się czytelność, kompletność i działające zabezpieczenia. Drobne ślady codziennego obiegu nie stanowią problemu.
Co bywa odrzucane lub wyceniane gorzej
- Banknoty mocno naderwane, sklejone taśmą lub z brakującym fragmentem.
- Egzemplarze z napisami, pieczątkami, plamami z atramentu lub farby.
- Banknoty zabarwione farbą z urządzeń antynapadowych (są nieważne).
- Stare serie dolara z małym portretem (100 USD sprzed 1996 r., 50 USD sprzed 1997 r., 20 USD sprzed 1998 r., 10 i 5 USD sprzed 2000 r.): część kantorów odmawia lub kupuje taniej.
- Waluty wycofane z obiegu po denominacji lub reformie w danym kraju.
Czy stare banknoty euro, dolarów i funtów są jeszcze ważne
Stare euro i stare dolary nadal są pełnoprawnym pieniądzem. Wyjątkiem wśród popularnych walut są papierowe funty brytyjskie: w sklepie już nimi nie zapłacisz, ale Bank Anglii wymienia je bez terminu.
| Waluta | Stare banknoty | Czy są ważne |
|---|---|---|
| Euro | pierwsza seria z 2002 roku | tak, obok serii Europa; datę końca EBC ogłosi z dużym wyprzedzeniem |
| Euro | 500 euro | tak, choć od 2019 roku nie jest już emitowany |
| Dolar amerykański | wszystkie dawne serie, także z małym portretem | tak, dolary nie tracą ważności |
| Funt brytyjski | papierowe 5 i 10 funtów | nieważne od 5 maja 2017 (5 funtów) i 1 marca 2018 (10 funtów) |
| Funt brytyjski | papierowe 20 i 50 funtów | nieważne od 30 września 2022 |
| Funt brytyjski | polimerowe z Elżbietą II | tak, obok banknotów z Karolem III wydawanych od 5 czerwca 2024 |
Ważność to jedno, a to, czy kantor kupi banknot, to drugie. Stare serie dolara część punktów przyjmuje po gorszym kursie albo wcale, bo trudniej je sprawdzić. Pierwszą serię euro kantory zwykle biorą bez problemu. Papierowych funtów polski kantor nie przyjmie, bo nie ma ich komu odsprzedać.
Wycofane funty wymienisz w Banku Anglii, także korespondencyjnie: wysyłasz banknoty z formularzem i kopią dokumentu tożsamości, a pieniądze przychodzą przelewem. Przy kilku banknotach koszt wysyłki i przelewu zagranicznego może jednak zjeść większą część kwoty, więc policz to przed wysyłką.
Gdzie wymienić uszkodzoną gotówkę
Uszkodzone złote wymienisz bezpłatnie w banku albo w NBP. Z walutami obcymi jest inaczej: NBP i polskie banki nie mają obowiązku ich wymieniać, więc uszkodzony banknot trafia do banku centralnego kraju, który go wyemitował.
- Euro: krajowe banki centralne strefy euro wymieniają bezpłatnie przypadkowo uszkodzony banknot, jeśli zachowało się z niego ponad 50%. Przy 50% lub mniej trzeba wykazać, że reszta została zniszczona.
- Dolar amerykański: uszkodzone banknoty bezpłatnie ocenia i odkupuje amerykański Bureau of Engraving and Printing. Banknoty wysyła się do USA, a rozpatrzenie trwa wiele miesięcy.
- Funt brytyjski: uszkodzone i wycofane banknoty przyjmuje Bank Anglii, również korespondencyjnie.
Przy pojedynczym, lekko naderwanym banknocie prościej zapytać w kilku kantorach, bo część z nich przyjmie go po niższym kursie. Droga przez zagraniczny bank centralny ma sens przy większej kwocie.
Jeśli masz starszą walutę z podróży sprzed lat, sprawdź przed wizytą, czy nie została wycofana z obiegu: niektóre kraje po reformach wymieniają stare banknoty tylko w swoim banku centralnym i tylko przez określony czas.