Trzy testy w trzy sekundy: dotyk, światło, przechył
Europejski Bank Centralny opisuje kontrolę banknotów euro zasadą „dotknij, popatrz, przechyl”. Ta sama metoda działa dla większości nowoczesnych walut. Nie potrzebujesz lampy UV ani testera — wystarczą ręce i okno.
- Dotyk: część nadruku jest wypukła, wyczuwalna palcem — na euro to napis i duża cyfra nominału, na dolarze portret i napisy.
- Światło: pod światło widać znak wodny (portret lub nominał) oraz ciemną nitkę zabezpieczającą biegnącą przez banknot.
- Przechył: elementy holograficzne i farba zmieniająca kolor reagują na ruch — cyfra na nowym banknocie euro mieni się i pokazuje symbol €.
Zabezpieczenia banknotów euro
Banknoty euro serii Europa (z portretem mitologicznej Europy w znaku wodnym) mają kilka warstw zabezpieczeń naraz. W okienku hologramu zobaczysz portret Europy, a szmaragdowa cyfra nominału zmienia kolor z zielonego na granatowy i przesuwa się przy przechyleniu.
Papier banknotu jest wykonany z bawełny, więc w dotyku jest charakterystycznie sztywny i chrupiący — podróbki na zwykłym papierze są wiotkie i miękkie. To często pierwszy sygnał, jeszcze zanim spojrzysz pod światło.
Zabezpieczenia banknotów dolara
Nowe dolary (100 USD od 2013 r.) mają niebieską trójwymiarową wstęgę z dzwonami i cyframi, które poruszają się przy przechyle banknotu. Po prawej stronie dzwon w kałamarzu zmienia kolor z miedzianego na zielony, a pod światło widać pionową nitkę z napisem USA i nominałem oraz znak wodny z portretem.
Starsze dolary sprzed 2003 r. (z małym portretem) część kantorów przyjmuje po gorszym kursie lub odmawia — nie dlatego, że są fałszywe, ale ze względu na trudniejszą weryfikację i ryzyko. Jeśli masz taką gotówkę, zapytaj o nią przed wymianą.
Co zrobić, gdy trafisz na fałszywy banknot
- Nie próbuj go nikomu przekazać — świadome użycie podrobionego banknotu jest przestępstwem.
- Zapamiętaj, skąd go masz, jeśli to możliwe (paragon, bankomat, konkretny punkt).
- Zgłoś się z banknotem do banku lub na policję — to oni przekazują go do badania.
- Przy wymianie w kantorze licz banknoty i sprawdzaj je przy okienku, zanim odejdziesz — później reklamacja jest praktycznie niemożliwa.